Mondriaankwelder

De Mondriaankwelder combineert de strakke lijnen van Piet Mondriaans ‘Pier en Oceaan’ met de natuurlijke dynamiek van de Waddenzee. Het patroon van haaks op elkaar staande palenrijen zorgt ervoor dat het slib bezinkt en begroeid raakt. Zo ontstaat – op artistieke wijze en gebruikmakend van de langzame processen van het Wad – een weelderige kweldernatuur.

Kwelderherstel ontmoet kunst
Kwelders zijn buitendijkse gebieden die begroeid raken door opslibbing. De gebieden vervullen een belangrijke ecologische functie, verschillende soorten planten en dieren vertoeven er graag. Helaas staan de kwelders in het Waddengebied onder druk; door stelselmatige afslag wint de zee alsmaar aan terrein. De samenwerkende partijen Rijkswaterstaat, Gemeente Terschelling, Provincie Friesland, Wetterskip Fryslân en Staatsbosbeheer kwamen daarom een aantal jaar terug met het plan om het kwelderlandschap aan de zuidkant van Terschelling te herstellen. Joop Mulder van Sense of Place stelde voor het kwelderherstel een artistiek karakter te geven, dit in samenwerking met kunstenaar Bruno Doedens en SLeM.

Het proces en de locatie
In 2018 bleek de realisatie van de Mondriaankwelder aan de zuidkant van Terschelling vergunningstechnisch helaas niet haalbaar. Er wordt gezocht naar een geschikte alternatieve locatie voor het ontwerp van Bruno Doedens. Vele partijen zijn nog altijd enthousiast over het project en de bijzondere combinatie van natuur, kwelderherstel en kunst. Diverse voorstudies en gerelateerde werken op Oerol Terschelling – ‘Wadland’ en ‘Windwerk’ – hebben hieraan bijgedragen. Deze projecten drukten hun stempel op het ontwerp dat er nu ligt.

Voorontwerp ‘Wadland’
Voor Oerol 2014 ontwikkelden Bruno Doedens (SLeM) en Mischiel Spaan (MH3) op de Noordsvaarder een ‘Mondriaans Labyrint’ van honderdvijftig bij honderdvijftig meter, gebouwd van wilgentenen. Het werk maakte het proces van kweldervorming op een kunstzinnige manier beleefbaar. Wadland werd gebouwd door tweehonderdvijftig studenten van zeven opleidingen en talrijke vrijwilligers. Het werk heeft vier maanden gestaan.

Foto: ‘Wadland’ | Gerrit Bart Volgers

‘Windwerk’ – landschapsvormende processen in beeld
Het Waddenlandschap is het gevolg van eeuwenlange landschapsvormende processen. Zandophopingen en slibafzettingen hebben het fundament gevormd voor de eilanden zoals ze nu zijn. Deze landschapsvormende processen bracht SleM in 2016 en 2017 onder de aandacht met ‘Windwerk’, dat als aanjager fungeerde voor de ontwikkeling van het duinlandschap van Terschelling en de overige Waddeneilanden in Nederland, Duitsland en Denemarken.

Bekijk onderstaande video’s om een idee te krijgen van de scope van het project. Meer informatie: SLeM.


Locatie en realisatie Mondriaankwelder: in onderzoek